آموزش شطرنج به کودکان
ویدئو های آموزشی
دوشنبه 24 اردیبهشت 1403
جهت مطالعه این مقاله به 10 دقیقه زمان نیاز دارید
آنچه در این مقاله خواهیم خواند:

مقدمه

شطرنج یک بازی فکری بسیار جذاب و کاربردی که نقش به‌سزایی در تقویت و رشد ذهنی کودکان دارد. از این رو آموزش شطرنج به کودکان بسیار مورد اهمیت قرار می گیرد.
اگر بخواهیم بهترین روش آموزش شطرنج به کودکان را بیان کنیم با توجه به اینکه راه های آموزش به کودکان و سطح یادگیری کودکان در سنین مختلف و موارد مختلف ذهنی کودکان بسیار متغیر است بنابراین آموزش شطرنج به زبان ساده برای کودکان کاربردی‌ترین و اساسی‌ترین و ساده‌ترین راه آموزش می باشد که می تواند بسیار کمک‌کننده به یادگیری کودکان باشد.
در اینجا سعی شده که فیلم آموزش شطرنج به کودکان قرار داده‌شود و توضیحات کلی درباره نوع چیدمان مهره‌ها و نوع حرکت هر مهره و قوانین بازی و برد و باخت شطرنج به خوبی توضیح داده شود.
تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.

چیدمان اولیه مهره ها چگونه باید باشد؟

در اینجا برای آموزش شطرنج برای کودکان سعی شده تا آموزش شطرنج با تصویر به خوبی ارائه شود تا کودکان بتوانند عمق مطلب و حرکات را در این بازی درک کنند و بتوانند به بهترین نحو بازی شطرنج را بیاموزند.
شطرنج دو بازیکن دارد، بازیکن سفید و بازیکن سیاه، هرکدام از این بازیکن ها 16 مهره دارند. هشت مهره سرباز، دو مهره فیل، دو مهره رُخ و دو مهره اسب و یک مهره شاه و یک مهره وزیر که به صورت تصویر زیر در کنار یکدیگر قرار می‌‍گیرند.

 

حرکت مهره سرباز چگونه است؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان قصد آموزش حرکت مهره های شطرنج به کودکان را داریم که در اینجا آموزش حرکت سرباز در صفحه بازی به شما ارائه می شود، در اینجا تلاش شده است تا آموزش گام به گام شطرنج به کودکان ارائه گردد و آن ها بتوانند بهترین استفاده را از این آموزش‌ها ببرند.
سرباز می تواند در مسیر مستقیم حرکت کند و فقط یک خانه میتواند به سمت جلو برود. و اگر جلوی سرباز توسط مهره دیگری بسته شده باشد قادر به حرکت نخواهد بود.
سرباز می تواند اولین حرکت خود را در صورت اینکه بازیکن صلاح بداند دو خانه به سمت جلو نیز برود.
سرباز اگر در منطقه ای قرار بگیرد که به صورت ضربدری مهره حریف را در پیش روی خود داشته باشد می تواند مهره حریف را بزند و از بازی خارج نماید.
در تصویر زیر سرباز سفید میتواند اسب سیاه را بزند و از بازی خارج نماید.


سرباز اگر بتواند خود را به انتهای صفحه برساند میتوان سرباز را با یک مهره کلیدی که توسط بازیکن مقابل از بازی بیرون شده است جابجا کرد و ارتش مهره‌های خود را تقویت نمود.
در تصویر زیر سرباز سفید به انتهای صفحه رسیده است و میتوان آن را با وزیر سفید جابجا نمود که در بیرون از بازی است.

 

حرکت مهره رُخ در بازی چگونه است؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان، قصد داریم تا حرکت رخ را آموزش دهیم. رخ می تواند به سمت بالا یا پایین و چپ یا راست هر مقدار که بخواهد و در مسیرش مهره دیگری نباشد حرکت‌ کند. مهره رُخ نمی تواند حرکت ضربدری داشته‌بلشد. با صلاحدید بازیکن هر مهره ای که در مسیر مهره رخ قرار گرفته‌باشد را می تواند زد و از بازی خارج نمود.

 

حرکت مهره اسب چگونه باید باشد؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان، قصد داریم تا حرکت مهره اسب را آموزش دهیم. اسب مهره ای است که اولا می تواند از روی مهره های دیگر بپرد، البته اسب تنها می تواند به صورت L حرکت کند. حال این حرکت L میتواند به سمت بالا چپ، بالا راست، پایین چپ یا پایین راست باشد.
در تصویر زیر برای اسب سفید مکان هایی که می تواند در صفحه حرکت کند مشخص شده است.

 

حرکت مهره فیل چگونه باید باشد؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان، قصد داریم تا حرکت مهره فیل را آموزش دهیم. فیل مهره ای است که برای هر بازیکن دو فیل داریم که یکی از آن های فیل خانه های سفید رنگ است و دیگری فیل خانه های سیاه رنگ، ویژگی حرکتی مهره فیل این است که تنها می تواند به صورت مورب یا ضربدری حرکت کند. بنابراین مهره فیل سفید فقط در خانه سفید مورب حرکت می کند و مهره دیگر فقط در خانه های سیاه به صورت مورب حرکت می کند. حال هر مهره ای که در مسیر فیل قرار بگیرد میتواند توسط فیل زده شود و از بازی خارج گردد.

حرکت مهره وزیر چگونه باید باشد؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان، قصد داریم تا حرکت مهره وزیر را آموزش دهیم. وزیر کلیدی ترین مهره بازی شطرنج است، وزیر میتواند آزادانه به سمت چپ یا راست، بالا یا پایین، یا به صورت ضربدری در هر مسیری که میخواهد حرکت کند و این آزادی عمل وزیر را به یک مهره کلیدی تبدیل کرده است.

حرکت مهره شاه چگونه باید باشد؟

در ادامه آموزش شطرنج برای کودکان، قصد داریم تا حرکت مهره شاه را آموزش دهیم. شاه تنها می تواند یک خانه به هر طرفی که میخواهد حرکت کند، نکته مهره شاه این است ک شاه هیچوقت از بازی خارج نمیشود و اگر مهره های حریف بتوانند شاه را کیش و مات کنند بازی تمام میشود.
در ادامه درباره طریقه کیش و مات شدن توضیح خواهیم داد.

منظور از کیش و مات چیست؟

در آموزش شطرنج کودکان و در ادامه ی مباحث قبلی در مورد آموزش بازی شطرنج برای کودکان ، اینبار قصد داریم تا درباره کیش و مات شدن در بازی شطرنج صحبت کنیم.
در آموزش شطرنج برای کودکان و همانطور که در بالا آورده شد، مهره ها می توانند همدیگر را بزنند و از بازی خارج کنند. اما همانطور که گفته شد شاه تنها مهره ایست که از بازی خارج نمیشود. اما آنچه مسلم است مهره های دیگر میتوانند در خانه ای از صفحه قرار بگیرند که حرکت بعدی آن ها زدن مهره شاه باشد، اما چون شاه زده نمی‌شود بنابراین در این صورتی که مهره حریف شاه را تهدید کند کیش رخ داده است. حال اگر شاه راهی برای فرار از کیش را داشته باشد و بتواند در خانه دیگری قرار بگیرد که کیش برطرف شود بازی ادامه پیدا می کند ولی اگر همچنان شاه در خانه های دیگر نیز توسط مهره ای دیگر در تهدید شود بنابراین کیش و مات رخ داده است و بازیکن مقابل مهره شاه برنده بازی میشود.
در تصویر زیر یک نمونه از بازی قرار داده شده است که شاه سیاه در آن کیش و مات شده است.
 

 

سخن پایانی

در این مقاله سعی شده تا به نوعی آموزش آنلاین شطرنج کودکان را در قالب ویدیو و متن داشته‌باشیم، آموزش مقدماتی شطرنج برای کودکان با استفاده از منابعی که در اینترنت است بسیار ساده است و به راحتی می تواند صورت پذیرد. البته یادگیری شطرنج برای کودکان کمی پیچیده است و میتواند برای آن ها چالش برانگیز باشد. روش های آموزشی دیگر آموزش شطرنج برای کودکان به زبان فارسی، مانند آموزش شطرنج به کودکان با شعر نیز وجود دارند که میتوانند برای کودکان جذاب باشند. 
در کل روش آموزش شطرنج به کودکان بسیار متنوع است و حتی آموزش شطرنج به کودکان در منزل نیز به راحتی میتواند انجام بگیرد. البته اگر کودکان بخواهند به صورت حرفه ای به ورزش شطرنج بپردازند نیز، میتوانند به دنبال آموزش شطرنج حرفه ای برای کودکان باشند که عموما با کلاس شطرنج برای کودکان همراه است که این کلاس شطرنج کودکان توسط مربیان حرفه ای و مقام دار برگزار خواهد شد که می تواند در رشد مسیر یادگیری کودک موثر باشد. نکته دیگر درباره کلاس آموزش شطرنج برای کودکان این است که این کلاس ها حتما نباید حضوری باشند و حتی کلاس آنلاین شطرنج کودکان نیز وجود دارد که می تواند بسیار مفید باشد که در آن کودکان میتوانند از راه دور و با صرف هزینه کمتر، از آموزش های مربیان حرفه ای بهره بگیرند.

با ما همراه باشید.
سپاس از نگاهتان